Oddział armii macedońskiej urofmowany w falangę

Oddział armii macedońskiej urofmowany w falangę 

W roku 357 przed Chr. Filip opanował bogate w złoża surowców, głównie złota, góry Pangajon, co pozwoliło mu na rozbudowę armii i rozpoczęcie kosztownych kampanii wojennych. Rok później (356 przed Chr.) ekspansja macedońska skierowana została na północ, uzależnione  zostały: Pajonia, Iliria i zachodnia Tracja.

Trzecia wojna święta, tocząca się między Tebami a Fokidą w latach 356–346 przed Chr., dała Filipowi II pretekst do ingerencji w sprawy środkowej Grecji. W roku 352 przed Chr. w bitwie na Polu Krokusowym w Tesalii król macedoński zadał klęskę Fokejczykom, odgrywającym w tym czasie główną rolę w tej części kraju. Zwycięstwo to stało się przełomem w wojnie i postawiło Macedonię na pozycji militarnej potęgi centralnej Grecji. Podjęta przez Ateńczyków próba utworzenia ogólnogreckiego sojuszu przeciw Macedonii nie powiodła się. Działania wojenne zakończył pokój Filokratesa podpisany w roku 346 przed Chr. Po ostatecznym pokonaniu Fokejczyków Filip II otrzymał miejsce i głos w amfiktionii delfickiej i stał się opiekunem Delf, miejsca o szczególnej randze dla wszystkich Greków. Rozpoczął się okres dominacji Macedończyków w środkowej Grecji. W roku 349 przed Chr. Filip przejął kontrolę nad Półwyspem Chalkidyckim (ostatnie niezależne miasto, Olint, poddało się w roku 348 przed Chr.), a w roku 342 przed Chr. nad całą Tracją i Epirem.

Ateńczycy, którzy nie mogli pogodzić się z dominującą pozycją Macedonii, utworzyli w roku 342 przed Chr. sojusz wojskowy, w skład którego, oprócz Aten, weszły m.in. Korynt, Megara i Teby. Do decydującej bitwy, która stała się momentem przełomowym w dziejach Grecji, doszło 2 VIII 348 r. przed Chr. pod Cheroneą w Beocji. Filip II odniósł całkowite zwycięstwo nad koalicją greckich miast-państw i tym samym objął zwierzchnictwo nad całą Grecją.

Na kongresie pokojowym w Koryncie, w którym nie uczestniczyła jedynie Sparta, Filip utworzył Związek Koryncki i stanął na jego czele jako hegemon. Rok później (337 przed Chr.) scalający Macedonię i Grecję Związek Koryncki ogłosił wojnę z państwem perskim. Filip II przystąpił do organizowania wyprawy, zdołał nawet wysłać pierwszą ekspedycję, ale w roku 336 przed Chr. został zamordowany w niewyjaśnionych okolicznościach. Zabójcą prawdopodobnie był jego przeciwnik polityczny, ale istnieje także hipoteza, że udział w morderstwie brali: syn władcy  Aleksander lub królowa Olimpias, którą Filip odsunął, poślubiwszy Kleopatrę. Dzieło Filipa II kontynuował jego syn i następca, Aleksander Wielki.